Veteraan vertelt: Erik van der Meijde
Erik van der Meijde (40) wil graag bijdragen aan een betere wereld. Met dat doel diende hij bij de landmacht en de marine, waarbij hij op missies ging naar onder andere Afghanistan en Somalië. Met hetzelfde doel werkt hij nu bij een bedrijf voor schonere brandstof én vertelt hij zijn verhalen aan jonge generaties.
Zijn interesse voor Defensie is Erik met de paplepel ingegoten. “Mijn opa heeft in de Tweede Wereldoorlog op de Grebbelinie gevochten. En mijn vader werkte op de vliegbasis in Leeuwarden. Van kinds af aan ging ik met hem mee. Mijn interesse was er altijd. Vanwege het avontuur en de mystiek die eromheen hangt.”
Hevig onder vuur
Eigenlijk wilde hij piloot worden, maar omdat hij de havo niet had gehaald, werd het de landmacht. Als boordschutter ging hij op missie naar Afghanistan. Hij zat bij de eerste lichting gevechtstroepen. “We gingen met luchtmobiel mee voor het beveiligen van de reconstructieteams. Die gingen bijvoorbeeld scholen opzetten en drinkwaterpunten maken. Het doel was om de regio Uruzgan veiliger te maken.”
Kruis van Verdienste
Voor één van zijn gevechtsacties ontving Erik het Kruis van Verdienste. Die gevechtsactie ontstond tijdens het bewaken van een Canadees kampement. Bij het vallen van het duister werden ze omsingeld door Talibanstrijders en werd hun kamp aangevallen. Erik kwam direct in actie. “We kwamen hevig onder vuur te liggen. Ik moest een stuk overbruggen om naar het voertuig te komen. Ik ben er doorheen gerend. De andere twee bemanningsleden konden het voertuig niet bereiken.” Omdat voor zijn wapensysteem de motor moet draaien, maar er niemand anders in het voertuig was, moest hij het wapen met noodbediening bedienen. “Doordat het warmtebeeld nog niet beschikbaar was en ik geen zicht had met dagrichtmiddelen, moest ik boven pantser de doelen zoeken.”
Handelsroutes veilig maken
Hij opende het vuur en na een tijdje kon hij de aanval afslaan. Maar de andere groepen, waar zijn luitenant bij zat, lagen nog dusdanig onder vuur dat zij niet in gevechtspositie konden komen. Wederom kwam Erik in actie. “Ik moest door het kamp van de Romeogroep op de vijand vuren, om zo de Romeogroep te ontzetten. Hierdoor konden zij in positie komen. Toen kregen we de overhand.” Tijdens de actie kon hij terugvallen op de vele oefeningen die hij had gedaan. Erik: “Op dat moment ben je bezig met je werk. Achteraf was het wel heftig.”
Om zich verder te ontwikkelen, wilde hij na vier jaar naar de luchtmacht. Vanwege een vacaturestop was dit niet mogelijk. Het werd de marine en specifiek de onderzeedienst. Erik ondernam meerdere missies. Erik: “Om de handelsroutes van Nederland veilig te maken, heb ik een antipiraterij missie gedaan voor de kust van Somalië en nog twee geheime missies. Het was een ander soort spanning dan in Afghanistan. De dreiging is niet zo persoonlijk en continue als in Afghanistan. Daar was dreiging op elke hoek van de straat en in elke persoon die je zag.”
Champions League
Wel waren er momenten dat de spanning opliep, vertelt hij. Bijvoorbeeld omdat de voortstuwing uitviel door een defect voor de kust waar de vijand actief was. Of als er dreiging in de buurt was van andere schepen of onderzeeboten. “We hebben een keer een gekaapt schip kunnen observeren en door kunnen geven aan een Deens fregat. Daardoor hebben die het gekaapte schip kunnen bevrijden. Dat zijn mooie dingen.”
Om privéredenen maakte Erik de overstap naar de burgermaatschappij. “In 2019 kregen wij onze eerste kind. Die werd na 24 weken geboren en is na een week overleden,” vertelt hij. “Omdat ik meer thuis wilde zijn voor mijn vrouw, heb ik de keuze gemaakt om Defensie te verlaten.” Hij liet de vrienden waarmee hij werkte achter, maar nam een hoop ervaring mee. Erik: “Je hebt altijd in de Champions League gezeten, als je het met voetbal vergelijkt.”
Comfortabel met stress
De technische ervaring die hij heeft opgedaan bij de marine komt in zijn huidige werk als commissioning–engineer bij een bedrijf dat tankinstallaties bouwt waar voertuigen waterstof kunnen tanken, goed van pas. “In de onderzeedienst was ik negen jaar lang 24/7 alleen maar met techniek bezig,” licht Erik toe. ”Ook de structuur in de manier van werken komt van pas. Evenals de stressbestendigheid.” Stressbestendig was hij van nature al. Maar door zijn werk bij Defensie, is hij er comfortabel mee geworden. “Ik kan op mezelf vertrouwen en ik kan in stresssituaties keuzes maken.” Het maakt dat hij goed gedijt in een functie met veel verantwoordelijkheid voor een complexe techniek met een gevaarlijke stof. “Het komt goed van pas, bijvoorbeeld als er een lekkage is, als er een deadline gehaald moet worden of als een klant mij druk oplegt.”
Maatschappelijk doel
Het werkt ook door in het personeel dat Erik aantrekt voor zijn team. “Ik kijk naar capaciteiten als zelfredzaam zijn, betrouwbaar zijn en een verantwoordelijkheidsgevoel hebben. De meeste collega’s blijken raakvlakken te hebben met Defensie.”
In het werk dat hij doet is het belangrijkste voor Erik dat hij een doel heeft. “Daarom zit ik nu bij een bedrijf voor groene brandstoffen. Ik wil iets goeds doen. Dat het een maatschappelijk doel heeft,” vertelt Erik. “Ook mensen helpen en voor elkaar stáán vind ik belangrijk. Bijvoorbeeld een vechtpartij proberen te voorkomen of helpen bij een ongeluk. Maar het kan ook iets kleins zijn. Denk aan de deur voor iemand openhouden, iemand helpen met tillen of opstaan voor een oudere in de trein. In de huidige maatschappij mist dat wel eens.”
Trots op de Nederlandse bijdrage
Dat maatschappelijke doel vond hij bij Defensie eveneens. “Ik ben altijd een trotse militair geweest die de belangen van ons land beschermde,” zegt Erik. Hij draagt het veteraan-zijn dan ook met trots uit. “Ik vind het belangrijk dat je als veteraan erkenning en waardering krijgt dat je je hebt ingezet voor de vrede en vrijheid van Nederland en de rest van de wereld. Dat mag je zichtbaar uiten.”
Hij merkt dat het veteraan-zijn en Veteranendag bij de jongere generaties veteranen minder leeft. “Dat mag wel wat méér,” stelt hij. “Ik vind dat we in het algemeen meer trots mogen zijn op wat wij als Nederland bijdragen. Als ik terugkijk op mijn tijd bij Defensie, heeft het veel indruk op me gemaakt hoe professioneel en goed wij als Nederland overal handelen en op de kaart staan.”
Veteraan in de Klas
Sinds kort draagt Erik zijn veteraan-zijn ook uit met ‘Veteraan in de Klas’. Op scholen, in het Marinemuseum en Nationaal Militair Museum deelt hij zijn ervaringen en gaat hij in gesprek met leerlingen over thema’s als vrijheid, democratie, oorlog, vrede, samenwerken en respect. “Ik vind het belangrijk dat de verhalen verteld blijven worden,” benadrukt hij. “Nu de veteranen van de Tweede Wereldoorlog wegvallen, wil ik meegeven dat er ook andere conflicten zijn waar mensen uit Nederland ingezet worden. Zodat het besef dat vrijheid niet vanzelfsprekend is, bij de nieuwe generaties blijft leven. En dat je je met z’n allen moet blijven inzetten hiervoor. Elke dag weer.”
