Onze museumvloot bestaat uit drie schepen, uit verschillende periodes in de geschiedenis. Daarnaast staat op ons terrein een gedeelte van een geleide wapenfregat. Ontdek het leven en de techniek aan boord.

Ramschip De Schorpioen bij het Marinemuseum in Den Helder

Ramschip Schorpioen

Wie het terrein van het Marinemuseum betreedt ziet in de verte meteen de trotse masten van ramschip Schorpioen. Op dit schip is ons museumrestaurant gevestigd. Voorts zijn er verschillende expositieruimtes, waar tijdelijke tentoonstellingen te zien zijn.

Zr. Ms. ramschip Schorpioen werd in 1868 in dienst gesteld. In datzelfde jaar werden 3 zusterschepen door de marine in gebruik genomen: de Stier, de Buffel en de Guinea. Het viertal vormde toendertijd een belangrijke modernisering van de Nederlandse vloot. Zij waren bedoeld ter vervanging van de houten schepen die met een combinatie van stoom-en zeilkracht en gladloop voorlaadkanons de Nederlandse belangen op zee moesten behartigen. Het opmerkelijkste wapen van de Schorpioen was de puntige ramsteven. Als gevolg van incidentele Amerikaanse en Oostenrijkse successen raakte in de tweede helft van de negentiende eeuw het rammen in zwang. In de praktijk bleek het ramwapen echter sterk overgewaardeerd te zijn. Het was al knap lastig om op volle zee een varende tegenstander met kanonvuur te raken, laat staan om hem aan te varen. Veel buitenlandse reizen heeft de Schorpioen dan ook niet gemaakt. De enige reis die het ramschip over de grens maakte betrof een eskaderreis naar België in 1871, waar stoffelijke overschotten van tijdens de Belgische Opstand (1830-1833) gesneuvelde Nederlandse militairen werden opgehaald.

De tijd als actief oorlogsschip eindigde in 1906 toen de Schorpioen werd verbouwd tot logementschip, een soort drijvende kazernebarak. Van 1951 tot 1971 was de Schorpioen logementschip voor de Marine Vrouwen Afdeling (Marva) in Den Helder. Het schip werd omheind met meters prikkeldraad om nieuwsgierige mannen op afstand te houden. Aan boord kunt u de mooie verhalen van Marva’s beluisteren in de expositieruimte op het benedendek.

Abraham Crijnssen bij het Marinemuseum in Den Helder

Mijnenveger Abraham Crijnssen

De stalen mijnenveger Abraham Crijnssen werd in 1936 gebouwd. Weinig schepen van de Koninklijke Marine hebben zo’n heroïsch verleden als dit schip. Tijdens de Tweede Wereldoorlog ontsnapte het gecamoufleerd als tropisch eiland aan de Japanners. Aan boord waren 11 officieren, 48 bemanningsleden en een verpleegster. Het schip kwam na 9 spannende dagen veilig in de havenplaats Geraldton op de Westkust van Australië aan.

Vanaf 1937 werd de Crijnssen gestationeerd in het voormalige Nederlands Oost-Indië. Daarna diende het als opleidingsschip, netpoortschip en korpsschip voor zeekadetten. In 1997 werd het aan de museumvloot van het Marinemuseum toegevoegd.

Van mei tot en met oktober kunt u het verhaal van de spannende ontsnapping aan de Japanners meebeleven tijdens de spannende theatervoorstelling ‘Een eiland ontsnapt’. Kennis door Theater treedt in deze periode iedere zondag op om 13.30, 14.30 en 15.30 uur. De voorstellingen zijn gratis te bezoeken op vertoon van een entreebewijs van het Marinemuseum.

Onderzeeboot Tonijn bij het Marinemuseum in Den Helder

Onderzeeboot Tonijn

Onderzeeboot Tonijn is het paradepaardje van onze museumvloot. Het is de enige onderzeeboot in Nederland die toegankelijk is voor het publiek en een geliefde filmlocatie.

De Tonijn is een driecilinder onderzeeboot van de Potvisklasse. Tussen 1960 en 1992 vormden de driecilinder onderzeeboten de kern van de Nederlandse onderzeedienst. Hun primaire taak was het bestrijden van Sovjetonderzeeboten. Door hun onzichtbaarheid en geruisloosheid waren ze uiterst geschikt om gegevens te verzamelen over schepen van het Warschau Pact. Hiertoe werden regelmatig geheime patrouilles uitgevoerd in de Noordelijke IJszee en de Middellandse Zee.

De Tonijn werd bij de werf Wilton-Fijenoord in Schiedam gebouwd. De Nederlander M.F. Gunning (1895-1972) ontwikkelde het principe van de driecilinder voor onderzeeboten. Deze constructie verbeterde de stabiliteit en de boot kon dieper duiken dan andere onderzeeboten uit dezelfde tijd. De bemanning bestond uit 67 leden: commandant, zes officieren, dertien onder-officieren, 20 korporaals en 27 manschappen. Afhankelijk van de reis kon de bemanning met maximaal 71 personen worden uitgebreid.

De Tonijn is nog helemaal in oude staat. Klim door het luik en u heeft het gevoel dat de boot ieder moment kan wegvaren. Kijk door de periscoop en luister naar de spannende verhalen van onze suppoosten. Velen van hen hebben aan boord van een onderzeeboot van deze klasse gevaren!

Brughuis De Ruyter bij het Marinemuseum in Den Helder

Brughuis De Ruyter

Maak kennis met het geleide wapenfregat en zijn bemanning en leer alles over de 3-D radar!

Hr.Ms De Ruyter (1976-2001) was afwisselend met zusterschip Hr.Ms. Tromp vlaggenschip van de Koninklijke Marine en had als voornaamste taken luchtverdediging, onderzeebootbestrijding en commandovoering. Het opvallendste kenmerk van het geleide wapenfregat is de metershoge radarbol bovenop het brugdeel. De krachtige 3-D radar in deze bol kon ruim honderd doelen tegelijk traceren, tot 400 km afstand. Revolutionair was het feit dat de radar niet alleen de richting en afstand mat, maar tegelijk ook de hoogte van het object. Vanuit de commandocentrale kon vervolgens in fracties van seconden worden gereageerd op vijandelijke bewegingen.

Het brughuis en de radarbol zijn in 2011 getransformeerd tot publieksattractie. In de radarhutten wordt een ernstsituatie gesimuleerd en in de bol kun je ervaren welke windkracht de met 20 omwentelingen per minuut draaiende radar veroorzaakte. Alsof u uit een tijdmachine stapt ziet u op de brug zelf tenslotte een flitsende presentatie van de wereld van de zeestrijdkrachten anno nu.

Fregat De Ruyter bij het Marinemuseum in Den Helder

Filmpje brughuis